Co to jest poradnia psychologiczna

Poradnia psychologiczna to miejsce, do którego można się zgłosić i odpłatnie bądź nieodpłatnie skorzystać z porady/konsultacji psychologa.

Porada może dotyczyć bardzo różnych dziedzin życia. Przykładowe tematy poradnictwa:

• wybór drogi zawodowej i określenie predyspozycji do danego zawodu,
• wychowywanie dziecka,
• wsparcie w nauce,
• określenie przyczyn pojawiania się trudności edukacyjnych,
• radzenie sobie ze stresem,
• radzenia sobie z emocjami związanymi z trudną sytuacją życiową.

Niektóre poradnie oferują nie tylko konsultacje, ale także jakąś formę rozszerzonej pomocy psychologicznej, np. psychoterapię.

Certyfikat psychoterapii

W Polsce nie istnieje prawo określające obowiązki i zadania psychoterapeuty. Dlatego jedynym potwierdzeniem kompetencji psychoterapeutycznych są certyfikaty psychoterapeuty oraz superwizora psychoterapii wystawiane przez uznane towarzystwa zrzeszające psychologów i psychiatrów. Są to przede wszystkim Polskie Towarzystwo Psychologiczne i Polskie Towarzystwo Psychiatryczne – certyfikaty wydawane tylko przez te dwie instytucje honorowane są przez Narodowy Fundusz Zdrowia.

Jakie wymogi musi spełnić psychoterapeuta ubiegający się o certyfikat? Zgodnie z zasadami wyznaczanymi przez Sekcję Psychoterapii Polskiego Towarzystwa Psychologicznego musi on przejść odpowiednie całościowe szkolenie, poddać się własnej psychoterapii, stale uczestniczyć w superwizji swojej pracy (czyli konsultować sposób pracy z innymi psychoterapeutami), a także mieć odpowiednie doświadczenie kliniczne. Należy także zdać egzamin przed komisją certyfikacyjną, a w przypadku niepsychologów – wcześniej zdać egzamin z psychologii klinicznej.

Co to jest psychologia

Psychologia to nauka zajmująca się psychiką ludzką i zachowaniami człowieka. Jako nauka, psychologia opisuje człowieka w kategoriach praw zachowania i funkcjonowania, i posługuje się narzędziami zbliżonymi do narzędzi stosowanych w naukach przyrodniczych. Silnie nawiązuje do nauk społecznych w próbach opisania tego, jak człowiek tworzy i podtrzymuje relacje z innymi ludźmi. Podobnie jak nauki humanistyczne stara się ująć całość funkcjonowania człowieka i odkryć pogłębiony obraz tego, czym jest nasze życie wewnętrzne.

Ponieważ przejawy istnienia zjawisk psychicznych możemy dostrzec w niemal każdym aspekcie życia, psychologia zajmuje się niezwykle szerokim spektrum zjawisk. Tylko niewielka część psychologii ściśle wiąże się z psychoterapią.

Co to jest konsultacja psychologiczna

Pierwsze spotkanie z psychoterapeutą, nazywane konsultacją, daje możliwość osobie zainteresowanej podjęciem psychoterapii poznanie specjalisty, przedstawienie trudności, które wpłynęły na decyzję o zgłoszeniu się, oraz sprawdzenie, czy terapia wydaje się obu stronom właściwym sposobem pomocy.

Pierwsze spotkanie to jeszcze nie psychoterapia. Do podjęcia decyzji o psychoterapii potrzebna jest odpowiednia wiedza, czym ta forma pomocy jest, czy ma szansę przynieść pożądaną zmianę, jak będzie wyglądała i jak długo trwała (choćby w przybliżeniu), a także – czy dany psychoterapeuta wydaje się właściwym człowiekiem do współpracy.

Konsultacja, która niekiedy obejmuje więcej niż jedno spotkanie, ma właśnie dawać możliwość ustalenia odpowiedzi na te wszystkie pytania. Niekiedy konsultacja, w czasie której można lepiej, w nowy sposób przyjrzeć się własnej sytuacji życiowej, swoim przeżyciom i uczuciom, stanowi wystarczającą pomoc.

Konsultacja nie jest zobowiązaniem do podjęcia psychoterapii. Z konsultacji można korzystać wielokrotnie, wyjaśniając rozmaite wątpliwości i uzyskując odpowiedzi na pytania dotyczące psychoterapii, jej zasad, czasu trwania, odpłatności, celu. Konsultacja jest też okazją do rozmowy o kontakcie z psychoterapeutą - czy kontakt ów jest wystarczająco dobry, jakie budzi obawy.

Poufność w psychoterapii

W czasie rozmów wstępnych można dowiedzieć się, jak psychoterapeuta rozumie zasadę poufności spotkań terapeutycznych.

Ponieważ jestem psychoterapeutą certyfikowanym przez Polskie Towarzystwo Psychologiczne, obowiązują mnie zasady etyczne tego towarzystwa (tutaj można zapoznać się z treścią dokumentu).

Poufność w przypadku pracy z osobami pełnoletnimi

Gdy z konsultacji lub psychoterapii u mnie korzysta osoba pełnoletnia, obowiązuje mnie całkowite milczenie na ten temat. Nie wolno mi ujawnić ani treści rozmowy, ani faktu, że z daną osobą rozmawiam. Innymi słowy, tajemnica obejmuje nie tylko treść konkretnego kontaktu psychoterapeutycznego, ale i sam fakt jego istnienia.

Wyjątek stanowią sytuacje bezpośredniego zagrożenia zdrowia lub życia mojego pacjenta - wówczas mogę podjąć decyzję o zwróceniu się do lekarza, który może udzielić pomocy adekwatnej do sytuacji.

Część informacji z rozmowy wynoszę także na potrzeby tak zwanej superwizji, czyli instrumentu kontroli jakości pracy psychoterapeuty - jednak wówczas nadrzędnym celem jest dobro pacjenta, a więc jestem zobowiązany do możliwego poszanowania jego prywatności i utrzymania należnego mu szacunku.

Poufność w przypadku pracy z osobami niepełnoletnimi

Prawni opiekunowie osoby niepełnoletniej (najczęściej rodzice) mają prawo do informacji o trwaniu psychoterapii oraz do ogólnej informacji o jej przebiegu. Staram się jednak tak organizować rozmowę z opiekunami na ten temat, by mój niepełnoletni pacjent był przy niej zawsze obecny albo by to on udzielał tych informacji, którymi chce się podzielić.

Tak jak w przypadku pracy z osobami dorosłymi, mam prawo ujawnić informację o realnym w mojej ocenie bezpośrednim zagrożeniu zdrowia lub życia pacjenta.